خصمان خود را بدان دفع كند ، و آنكه بحرى باشد شبه دارد بسمك و خداوند صدف بود و بعضي از قنافذ بحرى هميشه آكنده بود از خانهء خويش على الخصوص در وقتى كه ماه به استقبال آفتاب بود و در وقتى كه هوا گرم بود . و امّا جيزوى برّى ، طاهر « 1 » و معروف بود و تسافد و مجامعت ايشان چنان باشد كه شكم بر شكم بار نهند راست ايستاده و شوك ايشان بجاى شعر ديگر حيوانات بود الّا كه اين شعر به غايت افراط دارد در صلابت و غلظ . و ايشان به اوقات از بعضي « 2 » جستن باد احتراز كنند « 3 » . پيش از چنين و آن . كه از سوراخ ايشان مهيب بود استوار كنند و يكى بوده است كه أو را هيوب رياح خبر دادى پيش از جستن تا چون تفحص كردند وى جيزو « 4 » داشته بود « 5 » . در خانه كه بهر وقت در خانهء خود مسدود كردى پيش از جستن باد از جهت رفع ضرر باد اين مرد بدان موجب خبر مىداده بود . و حكايت كنند « 6 » كه جيزو « 7 » دنبال مار گيرد و سر در كشد و مىخورد و مار خويشتن را بر خارهاى أو مىزند تا هلاك شود و جثرو را همچون خرس غيبتها باشد و امتناع از طعام ، و همچون خرس ، آن وقت كه امتناع از طعام كند ، هر روز فربه‌تر و نيكوتر بود و اقل ايّام غيبت أو چهل روز بود و پيش ازين نيز ، بود و اين را اسبابى « 8 » طبّى و طبيعى هست و آن ، آنست كه سبب جوع تحلّل است و سبب تحلّل قلّت مادّت « 9 » و تنكى « 10 » پوست ، و قوّت حادّ غريزى محلّل است . و حركت و حار هوا و چون تحلّل يا كمتر آيد و چون استبرا بود و حركت نكند و حارّ هوا سرد شود ، ناچار محلّل « 11 » با كمتر آيد و چون فضولى در بدن از جهت بسيار خوردن حاصل

--> ( 1 ) - طاهره و معروف . ( 2 ) - أصل بعض ( 3 ) - كند و يكى بوده است . ( 4 ) - جثرو ( 5 ) - باشد . ( 6 ) - كنيد . ( 7 ) - جثرو . ( 8 ) - أصل اسباب . ( 9 ) - ماده . ( 10 ) - يكى . ( 11 ) - أصل تحلّل .